artw-consulting

Pewna firma parająca się badaniami z dziedziny market research przeprowadziła badania. według nich wzrost płacy wywołuje również efekt substytucji, który polega na zastępowaniu dobra relatywnie droższego dobrem tańszym. zwiększenie czasu wolnego oznacza utratę czasu pracy (utratę płacy). za wybór każdej godziny czasu wolnego pracownik płaci koszt alternatywny, równy płacy, którą mógłby otrzymać przeznaczając tę godzinę czasu na pracę. wzrost płacy oznacza więc wzrost ceny czasu wolnego. czas wolny staje się dobrem droższym w porównaniu do innych dóbr. pracownik zastępuje dobro droższe (czas wolny) dobrami stosunkowo tańszymi (dochodem z pracy). efekt substytucji związany ze wzrostem płacy powoduje ograniczenie czasu wolnego i zwiększenie czasu pracy. efekty dochodowy i substytucji działają w przeciwnych kierunkach. jak dowodzą badania market research w przypadku wzrostu płacy efekt substytucji zmniejsza czas wolny i zwiększa czas pracy, natomiast efekt dochodowy zwiększa czas wolny i zmniejsza czas pracy. efekt ostateczny zależy od tego, który z efektów, dochodowy czy substytucji, przeważa w danym momencie. przewaga jednego efektu nad drugim związana jest m. in. z poziomem dochodów konsumentów (pracowników).